CZĘŚĆ 4
— Pokaż mi ten dokument — powiedziałam.
Leon obrócił telefon, lecz nie podał mi go od razu.
— Nie chcę, żeby pani dotykała kopii bez świadka.
Ojciec położył obok telefonu swoją księgę rachunkową.
— W moim warsztacie nie boimy się papieru — powiedział. — Boimy się tylko ludzi, którzy go podrabiają.
Maurycy cofnął się pod ścianę. Za jego plecami buczała sprężarka, a czerwone światło nad drzwiami migało przy każdym uruchomieniu maszyny.
— To nie jest mój podpis — powiedziałam.
— Oczywiście, że nie — odparł Maurycy zbyt szybko.
Wszyscy spojrzeli na niego.
Renata zdjęła rękawiczki i rzuciła je na stół.
— Maurycy, przestań.
— Ty nic nie rozumiesz.
— Rozumiem więcej, niż myślisz. Mówiłeś, że warsztat jest prawie twój. Że Marta podpisała zgodę, bo nie potrafi prowadzić firmy. Mówiłeś, że twoja matka ma pełnomocnictwo.
Teresa nie była w pomieszczeniu, ale jej cień nagle wypełnił salę.
Sześć lat wcześniej, kilka dni po moim wyjeździe ze szpitala, Teresa przyszła do domu ojca. Pamiętałam, jak stała przy stole z parasolką ociekającą deszczem, choć nie zaprosiłam jej do środka.
— Maurycy potrzebuje dokumentów warsztatu — powiedziała. — Skoro i tak nie wrócisz do małżeństwa, przynajmniej nie utrudniaj mu życia.
— Jakich dokumentów?
— Tych, które dostałaś od ojca.
Wtedy zamknęłam drzwi przed jej twarzą. Nie wiedziałam, że wcześniej zrobiła coś jeszcze.
Leon przesunął na stół skan umowy.
— Ten dokument został wysłany do naszego działu finansowego w marcu, sześć lat temu. Wynika z niego, że Marta przekazuje udziały w warsztacie firmie należącej do Maurycego.
Ojciec wyrwał kartkę z jego ręki.
— Mój zakład nie miał wtedy żadnych udziałów. Byłem jedynym właścicielem.
— Właśnie — odpowiedział Leon. — Dlatego dokument od razu wydał mi się podejrzany. Podpis na dole jest podobny do podpisu Marty, ale nie identyczny.
— Kto go wysłał? — spytałam.
Leon spojrzał na Renatę.
— Wiadomość przyszła z adresu firmowego Maurycego.
Renata pobladła.
— Wtedy jeszcze dla niego pracowałam. Kazał mi przygotować kopie. Powiedział, że to zwykłe zabezpieczenie rodzinne.
Maurycy ruszył ku niej.
— Nie masz pojęcia, o czym mówisz.
— Mam. I mam też wiadomości, w których pisałeś, że jeśli Marta nie odda warsztatu, doprowadzisz do tego, żeby nie dostała żadnego zamówienia.
Wyjęła z torebki plik wydruków. Nie nagranie, nie sztuczkę. Zwykłe kartki, z datami i nagłówkami poczty. Położyła je przed Leonem.
Ojciec przeczytał pierwszą stronę i zacisnął szczękę.
— Chciałeś przejąć miejsce, w którym wychowałem córkę.
Maurycy uderzył dłonią w stół.
— Chciałem odzyskać to, co powinno należeć do naszej rodziny!
— Do jakiej rodziny? — zapytałam. — Tej, która zostawiła mnie przy porodzie? Tej, która wyrzuciła mnie z domu kartką? Czy tej, która przez sześć lat udawała przed wszystkimi, że sama porzuciłam dziecko?
— Nie rozumiesz, jak bardzo mnie upokorzyłaś, odchodząc.
Jego głos pękł. Nie ze skruchy. Z wściekłości człowieka, któremu wymykał się plan.
— Nie odeszłam od ciebie — powiedziałam. — Ty wybrałeś kolację. Twoja matka wybrała kartkę. Ty później wybrałeś kłamstwo.
Waleria stała przy ojcu, trzymając w rękach papierową torbę z ciastkami. Maurycy spojrzał na nią i nagle jego twarz złagodniała.
— Walerio, chciałbym ci wszystko wytłumaczyć.
Dziewczynka spojrzała na mnie, nie na niego.
— Czy to ty napisałeś mamie, żeby nie wracała do domu?
— Nie.
— Czy to ty nie przyjechałeś do szpitala?
Maurycy otworzył usta.
— Miałem ważną kolację.
— Z Renatą? — spytała.
Renata odwróciła wzrok. Leon zamknął teczkę tak mocno, że metalowe zapięcie uderzyło o stół.
— Spotkanie zakończone — powiedział. — Nie podpiszemy z panem żadnej umowy. Pańska firma otrzyma pełną dokumentację o próbie wprowadzenia nas w błąd. A właściciel warsztatu dostanie od nas propozycję bez pośredników.
Maurycy wyprostował się.
— Jeśli to zrobicie, stracę stanowisko.
— Nie — odpowiedział Leon. — Straci je pan przez własne działania.
To był jego największy lęk. Nie utrata rodziny. Nie ból Walerii. Stanowisko, samochód, nazwisko drukowane na wizytówkach.
Renata podeszła do mnie.
— Przepraszam — powiedziała. — Nie wiedziałam, że zostawił cię wtedy samą. Wiedziałam tylko tyle, ile mówił. To nie usprawiedliwia przelewów ani milczenia.
Nie pocieszałam jej. Nie miałam już siły zbierać cudzych kawałków.
— Jeśli chcesz naprawić choć jedną rzecz, powiedz prawdę tam, gdzie wcześniej pomagałaś mu kłamać.
Skinęła głową.
Leon zabrał kopie dokumentów. Ojciec zadzwonił do adwokata, ale tym razem nie po to, żeby prosić kogokolwiek o pozwolenie na życie. Chodziło o zabezpieczenie firmy i zgłoszenie fałszywej umowy. Sprawa miała trafić do właściwych osób, lecz nie pozwoliliśmy, by procedury odebrały nam tego dnia.
Maurycy został przy stole sam, z zegarkiem błyszczącym na nadgarstku i plamą potu pod kołnierzykiem.
— Marta — powiedział. — Czy naprawdę nie dasz mi zobaczyć córki?
Spojrzałam na Walerie. To nie ja miałam decydować za nią, jakby była kolejnym dokumentem do podpisania.
— Możesz poprosić ją sam. Bez obietnic, bez prezentów i bez opowieści o tym, że to ja cię zatrzymałam.
Maurycy uklęknął, ale Waleria nie podeszła.
— Najpierw powiedz, dlaczego kłamałeś — powiedziała.
Nie odpowiedział. Nie dlatego, że nie znał odpowiedzi. Bał się, że kiedy wypowie ją przy niej, straci ostatnią wersję siebie, którą jeszcze próbował ocalić.
Wziął więc z kieszeni wizytówkę i położył ją na stole.
— To wszystko, co mogę ci teraz dać.
Waleria popatrzyła na kartonik, potem przesunęła go z powrotem w jego stronę.
— Ja nie potrzebuję twojego stanowiska.
Leon wyszedł pierwszy. Renata za nim, niosąc plik wydruków jak ciężar, którego nie mogła już oddać. Ojciec został przy maszynie, a ja zaprowadziłam Walerie do warsztatowego biura.
Na półce stała pierwsza część, którą samodzielnie wykonałam sześć lat wcześniej: mały pierścień do urządzenia pomiarowego, krzywy i zbyt ciężki, ale działający. Ojciec nigdy go nie wyrzucił.
Waleria wzięła go do ręki.
— To ty go zrobiłaś?
— Tak. Kiedyś nie wiedziałam, czy sobie poradzę.
— A teraz?
Spojrzałam przez szybę na Maurycego. Stał obok bramy, przy samochodzie, który nie mógł już zabrać mu ani warsztatu, ani historii. W jego dłoni drżała wizytówka z tytułem, o który walczył kosztem wszystkiego.
— Teraz wiem, że nie każdą rzecz trzeba naprawiać — odpowiedziałam.
Waleria położyła metalowy pierścień na biurku i wyszła do ojca, żeby pomóc mu oznaczać gotowe części. Ja wróciłam do stołu, gdzie wciąż leżała kartka Teresy.
Nie podarłam jej.
Włożyłam ją do dokumentów sprawy, obok fałszywego podpisu i prawdziwych rachunków. Nie jako pamiątkę. Jako dowód chwili, w której cudza decyzja zakończyła się po mojej stronie zupełnie inaczej, niż planowano.
Z hali dobiegł metaliczny, równy rytm maszyny.
Waleria podniosła głos:
— Mamo, ta część ma być gotowa przed obiadem!
Uśmiechnęłam się i odpowiedziałam jej z drugiego końca warsztatu:
— W takim razie nie pozwólmy, żeby ktokolwiek znowu spóźnił się na coś ważnego.
