CZĘŚĆ 4
…Ojciec Renaty nie rozłączył się. Słyszałam jego oddech, nierówny i ciężki.
— Jaką wiadomość? — zapytałam.
Verónica poderwała się od stolika.
— Nie masz prawa tego słuchać.
— To nie jest twoja rozmowa — odpowiedziałam.
— Elena, proszę — powiedział ojciec Renaty do telefonu. — Renata znalazła wiadomość w folderze wysłanych. Verónica napisała do dyrektorki trzy dni przed przyjęciem, że Camila „systematycznie izoluje” Renatę i że szkoła powinna rozważyć zmianę jej miejsca w klasie.
Poczułam zimno w palcach.
— Napisała to przed urodzinami?
— Tak. I dołączyła opis sytuacji, która nigdy nie miała miejsca.
Verónica ruszyła w stronę telefonu.
— To była rozmowa z dyrekcją. Nie możesz używać prywatnych wiadomości przeciwko mnie.
— Nie używam ich — odpowiedziałam. — Próbuję zrozumieć, dlaczego zwykła odmowa udziału w jednej imprezie stała się dla ciebie dowodem prześladowania.
— Renata codziennie wracała smutna!
— Bo ty codziennie pytałaś ją, czy Camila znowu ją odrzuciła — powiedział jej mąż.
Verónica znieruchomiała.
Mężczyzna mówił dalej, już nie do mnie, lecz do niej.
— Przeczytałem wszystkie wiadomości. Pytałaś Renatę o Camilę przy śniadaniu, po szkole i przed snem. Podsuwałaś jej odpowiedzi. Mówiłaś, że jeśli Camila naprawdę ją lubi, powinna zrezygnować z robotyki.
— Chciałam, żeby miała przyjaciółkę — wyszeptała Verónica.
— Chciałaś, żeby ta przyjaźń była dowodem, że masz kontrolę nad wszystkim — odparł.
Nie spodziewałam się tego zwrotu. Przez cały czas myślałam, że Verónica po prostu chciała wygrać z inną matką. Tymczasem próbowała również ułożyć córce życie tak, by każda emocja Renaty potwierdzała jej własną wersję świata.
— Przyjedź jutro do szkoły — powiedziałam. — Porozmawiamy wszyscy razem.
— Nie — odpowiedziała Verónica natychmiast.
— Dlaczego?
— Bo jeśli tam pójdę, wszyscy zobaczą, że nie umiem być dobrą matką.
— Wszyscy już widzą, że popełniłaś błąd. To nie to samo.
Nie odpowiedziała.
Następnego dnia o ósmej rano spotkaliśmy się w gabinecie dyrektorki. Na stole leżała wydrukowana wiadomość do szkoły. Obok niej stała mała plastikowa teczka z podpisem Matea, którą Camila przygotowała dla Renaty.
Renata siedziała przy ojcu. Camila usiadła obok mnie i trzymała w dłoniach papierową koronę. Gwiazdka nadal odstawała z boku.
Dyrektorka przeczytała wiadomość.
— Verónica, napisała pani, że Camila celowo odsuwa Renatę od grupy. Jakie ma pani na to dowody?
— Renata tak się czuła.
— To uczucie wymaga rozmowy, nie oskarżenia.
— Jestem jej matką. Znam ją.
Renata podniosła głowę.
— Nie znasz mnie, kiedy mówisz za mnie.
Verónica otworzyła usta, lecz tym razem nie przerwała córce.
— Lubię Camilę — ciągnęła Renata. — Lubię też inne dziewczynki. Nie chcę, żeby ktoś decydował, z kim mam się przyjaźnić. Nawet mama.
Camila dotknęła jej ręki.
— Podpisałam dla ciebie rysunek, bo wiedziałam, że lubisz Mateo.
Renata wyjęła z teczki kartkę. Podpis aktora był duży i kolorowy, a pod nim Camila dopisała: „Dla Renaty, która zawsze poprawia mi antenę w robocie”.
Renata zaczęła płakać.
— Myślałam, że już mnie nie lubisz.
— Nigdy tego nie powiedziałam.
— Mama powiedziała, że tak myślisz.
Camila spojrzała na Verónicę.
— To właśnie bolało najbardziej.
Verónica usiadła. Jej kremowa marynarka, tak starannie wyprasowana w dniu pierwszej rozmowy, była teraz pomięta na ramionach.
— Renata — powiedziała cicho. — Bałam się, że zostaniesz sama.
— Więc zrobiłaś tak, żebym naprawdę została sama.
To zdanie nie zabrzmiało jak oskarżenie. Było gorsze. Brzmiało jak fakt.
Dyrektorka ustaliła, że Verónica nie będzie prowadziła żadnych grup rodzicielskich ani organizowała wydarzeń w imieniu szkoły. Musiała też wycofać wiadomość o rzekomym wykluczaniu Camili i napisać rodzicom, że druga impreza została zorganizowana przez nią jako reakcja na odmowę mojej córki.
— Nie będziemy urządzać publicznego upokorzenia — powiedziała dyrektorka. — Ale odpowiedzialność musi mieć konkretną formę.
Verónica skinęła głową.
Przez kilka dni nie pojawiała się w kawiarni ani na grupie rodziców. Niektórzy nadal byli wobec niej uprzejmi. Inni przestali odpowiadać na wiadomości. Nikt nie musiał jej niszczyć. Wystarczyło, że ludzie zaczęli czytać jej słowa dokładnie tak, jak zostały napisane.
Tydzień później przyszła do mnie sama.
Nie miała bransoletki. Położyła na stole zwykłą papierową kopertę.
— To kopia listu, który wysłałam do rodziców — powiedziała. — Nie napisałam, że żałuję, bo to brzmi zbyt łatwo. Napisałam dokładnie, co zrobiłam.
— Przeczytam.
— Nie chcę, żebyś mi wybaczyła.
Spojrzałam na nią.
— Czego chcesz?
— Żebyś nie pomagała mi wyglądać lepiej, niż się zachowałam.
Po raz pierwszy jej prośba nie próbowała niczego ode mnie wymusić.
— To dobry początek — odpowiedziałam.
— Renata zaczęła spotkania z terapeutką. Ja też.
— To musi być dla niej, nie dla twojej reputacji.
— Wiem.
Nie powiedziałam, że jej wierzę. Jeszcze nie wiedziałam.
Po kilku dniach Renata przyszła do kawiarni z ojcem. W dłoni trzymała podpis Matea w przezroczystej teczce. Camila wybiegła z zaplecza, a dziewczynki objęły się tak mocno, że teczka prawie wypadła Renacie z rąk.
— Przyszłam oddać ci coś — powiedziała Renata.
— Co?
— Ten rysunek. Mateo podpisał go dla mnie, ale robot należy do ciebie.
Camila pokręciła głową.
— Możesz go zatrzymać. Narysowałyśmy go razem.
Usiadły przy małym stoliku i zaczęły poprawiać papierową antenę na szkicu. Ja stałam przy ekspresie, słuchając ich rozmowy.
— Czy twoja mama nadal pyta, czy jestem dobrą koleżanką? — zapytała Camila.
Renata wzruszyła ramionami.
— Już nie. Teraz pyta, czego ja chcę.
— I co odpowiadasz?
— Że chcę zaprosić cię na urodziny.
Camila spojrzała na mnie.
— Mogę iść?
— Jeśli naprawdę chcesz.
— Chcę.
Zaproszenie przyszło tydzień później. Nie było wydrukowane przez dorosłego ani wysłane na grupę. Renata napisała je własnoręcznie, krzywymi literami, a pod spodem jej ojciec dopisał: „Dzieci wybierają gości. Dorośli pilnują tylko tortu”.
Na przyjęciu Verónica nie prowadziła rozmów i nie zaganiała nikogo do wspólnego zdjęcia. Stała przy stole z lemoniadą, nalewała dzieciom napoje i pytała Renatę, zanim cokolwiek ustaliła.
— Czy mogę przynieść więcej kubków? — zapytała.
Renata popatrzyła na nią przez chwilę.
— Tak, mamo. Ale nie wybieraj za mnie, kto ma usiąść obok.
— Dobrze.
To krótkie słowo kosztowało Verónicę więcej niż wszystkie wcześniejsze wyjaśnienia.
Wieczorem Camila przyniosła do kawiarni swoją papierową koronę. Gwiazdka nadal odstawała, a na jej odwrocie Renata dopisała kolorowym flamastrem: „Drużyna dwóch wynalazczyń”.
Camila położyła koronę obok ekspresu.
— Mamo, czternaście pustych krzeseł już mnie nie smuci.
— Co więc przypomina ci tamten dzień?
Pomyślała, a potem uśmiechnęła się do teczki z podpisem Matea.
— Że można zostać zaproszonym do czyjegoś problemu i mimo wszystko wybrać przyjaźń.
Za ladą czekały dwa kubki kakao. Na jednym narysowałam robota, na drugim koronę z odstającą gwiazdką.
Camila wzięła kubek z koroną i pobiegła do Renaty, a papierowa gwiazdka zadrżała przy każdym jej kroku.
