CZĘŚĆ 4

— Twierdzi, że wie, gdzie przez te lata przebywał twój ojciec…

Nie poczułem ulgi. Nie poczułem nawet złości.

Poczułem, jak podłoga pod stopami znów staje się obca.

— Mój ojciec nie żyje — powiedziałem.

Wysocki ścisnął kartkę.

— Tak sądziła Eleanor.

— A pan?

— Ja nie mam pewności.

Julian wybuchnął śmiechem, lecz śmiech zabrzmiał jak kaszel.

— To absurd. Adrian Reed zginął w pożarze magazynu. Wszyscy to wiedzą.

Marta odwróciła się do niego.

— Wszyscy wiedzieli tylko to, co im powiedziałeś.

Julian zrobił krok w jej stronę.

— Proszę uważać.

— Przez lata uważałam. Na każde słowo. Na każdy telefon. Na każdy samochód zaparkowany pod moim domem. Wystarczy.

Wyjęła z kieszeni mały notes w granatowej okładce. Rogi miał starte, a między kartkami tkwiły zasuszone liście laurowe.

— Eleanor zapisywała numery — powiedziała. — Daty wizyt w zakładzie, nazwiska urzędników, adresy schronisk. Ostatnia kartka pochodzi sprzed dwóch tygodni przed jej śmiercią.

Wysocki wziął notes i przeczytał wpis.

— „Adrian żyje. Przebywa w domu opieki San Jerónimo. Julian odwiedza go co wtorek”.

Mój żołądek ścisnął się tak mocno, że oparłem dłoń o stół.

— Odwiedzał go?

Julian pobladł.

— To nie znaczy, że był twoim ojcem.

— Znasz to miejsce?

— Nie.

— Przed chwilą powiedziałeś, że Adrian nie żyje.

— Bo tak myślałem.

— Powiedziałeś też, że wszyscy to wiedzą.

Nie odpowiedział. Tym razem nie dlatego, że zabrakło mu słów. Po prostu każdy kolejny dźwięk mógł go pogrążyć.

Godzinę później jechaliśmy do domu opieki. Wysocki prowadził mały samochód, Marta siedziała obok niego, a ja trzymałem na kolanach kasetę Eleanor. Metal była zimna, choć powietrze na zewnątrz płonęło.

Julian został w domu przy ulicy Ceglanej. Przed wyjazdem próbował zabrać dokumenty, lecz mężczyźni, których przyprowadził, odeszli, gdy zobaczyli podpisaną umowę z kancelarią notarialną. Nie byli lojalni wobec niego. Byli lojalni wobec pieniędzy.

San Jerónimo pachniało wybielaczem i gotowanymi warzywami. W recepcji siedziała pielęgniarka z plastrem na kciuku.

— Adrian Reed? — zapytałem.

Przewertowała księgę.

— Sala siedemnasta. Ale nie przyjmuje dziś odwiedzających.

— Jestem jego synem.

Podniosła wzrok.

— On od czterdziestu lat powtarza jedno imię.

— Jakie?

— Mason.

Korytarz zwężał się przy końcu. Drzwi sali siedemnastej były uchylone. W środku siedział mężczyzna o twarzy pomarszczonej jak papier pozostawiony na słońcu. Miał cienkie białe włosy i bandaż na nadgarstku.

Kiedy mnie zobaczył, upuścił kubek.

Ceramika rozbiła się na podłodze.

— Nie — wyszeptał.

Stałem w progu.

— Nazywam się Mason Reed.

Jego palce zaczęły drżeć.

— Mój mały Tom.

Nie wszedłem od razu. Przez całe życie wyobrażałem sobie twarz człowieka, który mnie porzucił. Nigdy nie wyobrażałem sobie, że ta twarz będzie wyglądała jak moja, tylko starsza i zmiażdżona chorobą.

— Dlaczego mnie oddałeś? — spytałem.

Adrian zamknął oczy.

— Nie oddałem cię. Julian powiedział, że Eleanor nie żyje. Powiedział, że zabrał cię do bezpiecznego miejsca, bo pożar odebrał nam wszystko.

Marta zakryła usta dłonią.

— Eleanor myślała, że Adrian zginął — powiedział Wysocki. — Julian odciął ich od siebie oboje.

Adrian wyciągnął rękę, lecz zatrzymał ją kilka centymetrów ode mnie.

— Mogę cię dotknąć?

Nie potrafiłem odpowiedzieć. Usiadłem na krześle przy jego łóżku.

Jego dłoń była lekka jak pióro.

— Przepraszam — powiedział.

— Nie wiem, czy potrafię ci wybaczyć.

— Nie proszę o wybaczenie. Chcę tylko powiedzieć prawdę, zanim zabraknie mi czasu.

Powiedział, że Julian sfałszował dokumenty, zabrał pieniądze Eleanor i wysłał mnie do zakładu opiekuńczego pod zmienionym nazwiskiem. Adrian próbował mnie znaleźć, ale po udarze stracił sprawność i został ubezwłasnowolniony. Julian odwiedzał go nie z troski, lecz po to, żeby upewnić się, że nie odzyska pamięci.

— Pamiętałem twój czerwony sweter — wyszeptał Adrian. — I piosenkę o pociągu. Śpiewałeś ją, kiedy bałeś się zasnąć.

Wtedy zobaczyłem ten sweter. Nie naprawdę, lecz w pamięci. Wełna drapała mnie pod brodą. Kobiece ramiona otaczały moje plecy. Ktoś pachniał pomarańczami.

Eleanor.

Następnego dnia wróciliśmy do domu przy ulicy Ceglanej. Julian stał w kuchni przy otwartej posadzce. Na stole leżał jego portfel, a obok niego dokumenty z kasety.

— Nie sprzedasz tego domu — powiedziałem.

— Dom jest ruiną.

— Więc nie chodziło o dom.

Spojrzał na mnie z cieniem dawnej pewności.

— Chodziło o wszystko, co twoja matka mi odebrała.

— Nie. Chodziło o to, że uważałeś cudze życie za własną własność.

— Ty nic nie wiesz o życiu.

— Spałem dziesięć lat na ulicy, bo odebrałeś mi nazwisko. Wiem wystarczająco dużo.

Wysocki położył na stole drugi dokument. Było to pełnomocnictwo, dzięki któremu Julian zarządzał majątkiem Eleanor. Podpis pod nim nie należał do niej. Biegły potwierdził to jeszcze tego samego ranka.

Julian popatrzył na kartkę, potem na sufit, jakby szukał tam wyjścia.

— Jeśli to zgłosisz, stracę wszystko.

— Już straciłeś to, po co przyszedłeś.

— Pieniądze można odzyskać.

— Nie mówię o pieniądzach.

Wskazałem na kasetę.

— Chciałeś, żeby Eleanor umarła jako samotna kobieta, a ja jako człowiek bez przeszłości. Odebrałeś jej możliwość spotkania ze mną. Tego nie da się odzyskać.

Julian spuścił wzrok. Marta położyła na stole granatowy notes.

— Jutro przekażę go razem z dokumentami — powiedziała. — Nie będę już chować cudzej prawdy pod własnym fartuchem.

Julian wyszedł pod eskortą pełnomocnika kancelarii. Nie oglądał się za siebie.

Dom nie stał się nagle piękny. Nadal przeciekał dach, kafel był pęknięty, a zegar w kuchni wciąż wskazywał 3:17. Ale z podziemnego pomieszczenia wynieśliśmy stół i ustawiliśmy go przy ścianie, pod mapą Madrytu.

Adrian zamieszkał w małym pokoju na parterze, gdy tylko lekarz zgodził się na przeniesienie. Marta codziennie przynosiła mu rosół i narzekała na jego zbyt cienkie koce. Wysocki zajął się unieważnieniem pełnomocnictw i odzyskaniem kont, ale nie pozwolił mi podpisywać niczego bez przeczytania każdej linijki.

— To twój majątek — powiedział.

— Nie chcę, żeby był jedyną rzeczą, która mnie definiuje.

— Eleanor wiedziała o tym — odparł. — Dlatego zostawiła ci również list.

Przeczytałem go dopiero po pogrzebie. Nie przy grobie, lecz w kuchni, przy zegarze zatrzymanym na 3:17.

„Masonie, nie wiem, czy będziesz umiał pokochać kobietę, która cię zgubiła, choć całe życie próbowała cię odnaleźć. Nie proszę, żebyś był łagodny. Proszę, żebyś był prawdziwy. To jedyna rzecz, której Julian nie potrafił ci odebrać”.

Złożyłem list i schowałem go do metalowej kasety.

Potem poszedłem do pokoju Adriana. Spał, trzymając w dłoni czerwony skrawek wełny, który pielęgniarka znalazła w jego starej walizce. Nie wiedziałem, skąd go miał. Nie musiałem pytać.

Usiadłem obok łóżka.

Kiedy się obudził, spojrzał na mnie niepewnie.

— Tom?

— Mason — powiedziałem. — Ale możesz mówić oba.

Na jego twarzy pojawił się uśmiech, tak słaby, że prawie go nie było.

W kuchni zegar ruszył kilka minut przed północą. Wskazówki przeskoczyły z 3:17 na 3:18, a spod podłogi dobiegł głuchy dźwięk starego zamka.

Adrian ścisnął moją dłoń.

— Słyszysz?

— Tak.

— Eleanor zawsze mówiła, że ten dom pamięta, kto do niego wraca.

Popatrzyłem na pęknięty kafel z ptakiem, na mapę pełną czerwonych pinezek i na metalową kasetę z moim imieniem.

— W takim razie niech zapamięta nas obu.