Postawiłam dwa srebrne peso przeciwko najgroźniejszemu strzelcowi w dolinie, a gdy podniosłam karabin, jego uśmiech zgasł

Kiedy uniosłam karabin mojego zmarłego męża, dwustu mieszkańców Santa Lucía przestało się śmiać, jakby ktoś nagle zgasił wszystkie lampy na placu.

Było krótko po dziewiątej rano. Nad drewnianymi portalami tańczył kurz, kowal uderzał młotem w rozgrzane żelazo, a z ganku kantyny dochodził zapach kawy, potu i końskiej skóry. Na środku placu stał Silvestre Barragán, najbogatszy człowiek w dolinie. Czarna kamizelka opinała mu brzuch, srebrne ostrogi lśniły przy każdym kroku.

Na stole komisji położyłam dwie monety.

— Nadal może je pani zabrać — powiedział komisarz Tomás Cárdenas. — Nikt nie będzie miał pretensji.

— Ogłoszenie mówi, że może startować każdy.

Barragán wyszedł z cienia.

— Każdy, kto wie, co robi.

Spojrzał na moje znoszone buty, dłonie popękane od pracy w sadzie i czarną chustę zawiązaną pod brodą.

— To nie jest zbiórka dla wdów, pani Molino.

Kilku mężczyzn zachichotało.

Poczułam, jak pod materiałem sukni zaciskają mi się palce. Nie ze strachu. Z gniewu, którego Guillermo przez trzydzieści lat uczył mnie nie wpuszczać do dłoni.

Otworzyłam skórzane pudło.

Wyjęłam ciężki karabin z ośmiokątną lufą. Kolba była porysowana przy uchwycie, a przy jej końcu tkwiła mała srebrna płytka, wytarta od dotyku.

Uśmiech Barragána osłabł.

— Skąd pani to ma?

— Należał do mojego męża.

— To nie odpowiedź.

— Dla mnie wystarczająca.

Wskazał ręką na starą blaszaną puszkę ustawioną trzysta metrów dalej, przy kuźni.

— Proszę więc pokazać, co pani potrafi.

Oparłam buty mocno o ziemię. Wiatr przesuwał kurz z lewej strony, ale przy samej puszce powietrze zachowywało się inaczej. Guillermo nauczył mnie, że dolina potrafi kłamać.

Wzięłam jeden oddech.

Wystrzeliłam.

Huk odbił się od glinianych ścian. Puszka rozpadła się w srebrzystych kawałkach.

Nikt nie klasnął.

Komisarz spojrzał na mnie, potem na Barragána.

— Nazwisko?

— Perla Molina.

Włożyłam gorącą łuskę do kieszeni fartucha. Dopiero gdy odwróciłam się plecami do tłumu, poczułam drżenie ramienia.

Guillermo zmarł dwa lata wcześniej, po czterech dniach gorączki. Zostawił mi sad, dom, niewielki pagórek z jego grobem i osiemset peso długu. Dług należał do spółki, w której Barragán był ukrytym wspólnikiem.

Termin mijał w sobotę.

Jeśli nie zapłaciłabym, straciłabym wszystko.

Przy wozie czekał Elías Rocha, dawny pomocnik mojego męża. Miał na palcu świeżą sadzę.

— To było nierozsądne — mruknął.

— Było konieczne.

— Barragán zmienił zasady. Następna runda będzie na czterysta metrów. Zatrudnił zawodowców z trzech stanów.

— W takim razie będę strzelać na czterysta.

Elías ściszył głos.

— On nie chce tylko wygrać pieniędzy. Chce, żebyś upadła przed wszystkimi.

Spojrzałam na sad, którego gałęzie wystawały ponad płotem.

— Nie jestem zdesperowana, Elías.

— A czym jesteś?

— Zadłużona. To różnica.

W południe dwudziestu strzelców zajęło stanowiska na zachodniej równinie. Przez pierwszą rundę strzelałam z koca, czując pod łokciem twardą ziemię i zapach suchej wełny. Pięć razy trafiłam w stalową tarczę. Przy piątym strzale wiatr nagle ucichł. Nie nacisnęłam spustu. Odczekałam, aż powróci.

— Trafienie! Pięć na pięć! — krzyknął człowiek przy tarczach.

Do drugiej rundy przeszło dwunastu uczestników.

Wśród nich był Julián Pardo, wysoki zawodowiec z blizną biegnącą od ucha do szczęki.

— Ten karabin rozbije pani ramię — powiedział, gdy czyściłam komorę.

— Codziennie wyciągam wodę ze studni głębszej niż pańska odwaga.

Julián uśmiechnął się krótko.

— Kto nauczył panią czytać wiatr?

— Mąż.

— Musiał być dobry.

— Był cierpliwy.

Barragán wszedł na podest.

— Druga runda. Sześćset metrów. Dziewięćdziesiąt sekund.

Tłum zaprotestował, ale on tylko uniósł dłoń. Potem spojrzał prosto na mnie.

— Jeśli przejdzie pani dalej, finał odbędzie się na tysiącu metrów. Jeden strzał. A potem zwycięzca odda strzał do mnie.

— Nie boję się pana.

— Jeszcze nie.

Odwróciłam się od niego i wróciłam do wozu. Elías podał mi karabin. Zauważyłam, że jego twarz jest bledsza niż przedtem.

— Perla — powiedział — Barragán rozpoznał tę srebrną płytkę.

— Co na niej jest?

Elías popatrzył w stronę kantyny.

— Nazwisko człowieka, którego śmierć przyniosła mu fortunę.

Zanim zdążyłam zapytać, komisarz uniósł zegarek, a na drugim końcu równiny zabrzmiał gwizdek. Barragán podniósł rękę i wskazał pierwszy cel. Wtedy ktoś za moimi plecami szarpnął wieko skórzanego pudła, a Elías wyciągnął z kieszeni złożony dokument…

CZĘŚĆ 2

…Dokument był pożółkły, z jednym rozerwanym rogiem. Elías przycisnął go do piersi, jakby papier mógł zatrzymać kulę.

— Nie teraz — syknął.

— Właśnie teraz.

Na równinie pierwszy strzelec już wystrzelił. Stal odpowiedziała głuchym uderzeniem. Komisarz odliczał czas, a Barragán obserwował mnie z podestu, uśmiechając się tak, jakby znał zakończenie przedstawienia.

Zawiązałam przy muszce cienki miedziany drucik. Guillermo używał go do sprawdzania kierunku powietrza między jabłoniami. Drucik drżał w lewo.

Strzeliłam dwa razy.

Dwa trafienia.

— Siedemdziesiąt sekund! — krzyknął komisarz.

Julián trafił trzy razy z rzędu. Mężczyzna obok niego chybił. Tłum przesunął się bliżej ogrodzenia, a kurz osiadł na moich rzęsach.

Drucik nagle opadł.

Wiatr zniknął.

Wiedziałam, że za chwilę wróci z przeciwnej strony. Czułam to po chłodzie na lewej dłoni, po ruchu traw przy rowie, po tym, jak dym z odległej kuźni zaczął schodzić nisko.

— Perla, strzelaj! — zawołał Elías.

— Jeszcze nie.

— Zostało trzydzieści sekund!

— Wiem.

Odliczałam w myślach. Gdy drucik naprężył się gwałtownie w prawo, poprawiłam cel.

Wystrzeliłam.

Huk przetoczył się nad równiną. Po chwili z daleka dobiegło metaliczne uderzenie.

— Trafienie! — krzyknął człowiek przy tarczach. — Pozycja dwudziesta, pięć na pięć!

Barragán zszedł z podestu. Jego ostroga zahaczyła o deskę i wydała ostry, nieprzyjemny zgrzyt.

— Miała pani szczęście.

— Wiatr nie ma szczęścia.

— Niech pani nie udaje mądrzejszej, niż jest.

— Nie udaję.

Przez chwilę patrzyliśmy na siebie z odległości kilku kroków. W jego oczach zobaczyłam coś nowego. Nie strach. Obawę, że wydarzenie wymknęło mu się z rąk.

— Godzina przerwy — oznajmił. — Finał na skalnej grani. Tysiąc metrów. Jeden strzał.

— A nagroda?

— Oczywiście dostanie ją zwycięzca.

— A mój dług?

Tłum ucichł.

Barragán pochylił się ku mnie.

— Pani dług nie zniknie tylko dlatego, że rozbije pani kilka blaszanych tarcz.

— Może zniknie, jeśli okaże się, że nie istnieje.

Jego twarz stężała.

Elías pociągnął mnie za rękaw i zaprowadził za stodołę, gdzie pachniało sianem i rozlaną na ziemię naftą.

— Guillermo zostawił to u mnie trzy dni przed śmiercią — powiedział.

Rozwinął dokument. Była to kopia księgi pożyczek, ale przy każdej sumie widniał podpis Barragána. Niektóre kwoty były przekreślone, inne dopisane później.

— Skąd to masz?

— Od Mateo Barragána.

Nazwisko uderzyło we mnie mocniej niż huk wystrzału.

Mateo był starszym bratem Silvestra. Zginął jedenaście lat wcześniej, gdy jego koń spłoszył się przy przełęczy. Tak mówiono w miasteczku.

— Mateo nie zginął od upadku — powiedział Elías. — Przed śmiercią odkrył, że Silvestre fałszuje umowy. Chciał oddać księgę ludziom, którym zabrano ziemię.

— Dlaczego Guillermo nic mi nie powiedział?

— Bo wiedział, że Barragán obserwuje każdy twój ruch. Ukrył dowody w miejscu, którego nikt nie odważyłby się przeszukać.

Spojrzałam na karabin.

Srebrna płytka na kolbie była porysowana w kształcie litery M.

— Ten karabin należał do Mateo — powiedział Elías. — Guillermo dostał go od niego w noc, kiedy Mateo ruszył w góry. A potem Mateo już nie wrócił.

Pod palcami poczułam zimny metal płytki.

— Co jest w środku?

Elías nie odpowiedział. Zamiast tego wyciągnął mały mosiężny klucz.

— Guillermo powiedział, że jeśli Barragán rozpozna karabin, nie będziemy mieli czasu na ostrożność.

W tej samej chwili zza stodoły dobiegł głos Silvestra.

— Pani Molino! Chyba najwyższa pora, żebyśmy porozmawiali o tym, co pani odziedziczyła po mężu.

Julián stał obok niego. W dłoni trzymał mój skórzany futerał.

— Oddaj to — powiedziałam.

— Proszę się nie martwić — odparł Barragán. — W środku nie ma niczego, czego nie mógłbym zabrać.

Elías stanął przede mną.

— Jeszcze jeden krok, Silvestre.

— A potem co? Stary człowiek rzuci we mnie kamieniem?

Barragán skinął na Juliána. Ten odrzucił futerał w błoto. Karabin wysunął się na ziemię, a srebrna płytka błysnęła w słońcu.

Barragán zobaczył ją z bliska.

Jego usta poruszyły się bezgłośnie.

— Mateo — wyszeptał.

I wtedy, z głębi ulicy, dobiegł stukot kół. Do placu zbliżał się ktoś, kogo Barragán uznał za martwego od jedenastu lat…

CZĘŚĆ 3

…Wóz zatrzymał się przy studni, a z jego tylnej ławki zszedł starszy mężczyzna w brązowym płaszczu. Jedną nogę miał sztywną, twarz wychudzoną, a przy szyi bliznę ciągnącą się aż pod ucho.

Barragán cofnął się o krok.

— To niemożliwe.

Mężczyzna podszedł bliżej.

— Wiele rzeczy było niemożliwych, dopóki twój brat nie przeżył przełęczy.

Elías chwycił mnie za ramię.

— Mateo.

Powietrze nagle wydało mi się cięższe od karabinu.

Mateo Barragán zatrzymał się przy stole komisji. Wyjął z kieszeni skórzany notes, którego brzegi były poszarpane i poczerniałe.

— Nie umarłem, Silvestre. Twój człowiek zostawił mnie w wąwozie, ale pasterz z północy znalazł mnie przed świtem. Straciłem nogę, pamięć na wiele tygodni i jedenaście lat, zanim odważyłem się wrócić.

Silvestre pokręcił głową.

— To jakiś oszust.

— Poznajesz tę płytkę?

Mateo wskazał karabin.

— Wyryłem ją sam, gdy miałem dziewiętnaście lat. Dałem broń Guillermo, żeby przechował ją do mojego powrotu.

— Guillermo nie żyje. Nie może tego potwierdzić.

— Ale ja mogę.

Mateo otworzył notes. Na pierwszej stronie widniał podpis Silvestra, jeszcze młodzieńczy i szeroki. Pod nim zapisano kwoty pożyczek, nazwiska gospodarzy oraz daty, kiedy ich ziemie zmieniały właściciela.

— Mój brat fałszował długi — powiedział Mateo. — Podpisywał nowe umowy po spłacie starych. Guillermo odkrył, że osiemset peso Perli zostało zapłacone w całości.

Poczułam, jak kolana miękną.

— Zapłacone?

Mateo spojrzał na mnie.

— Twój mąż przyniósł pieniądze osobiście. Miał świadków. Silvestre dopisał odsetki, a potem przeniósł należność do innej spółki.

Komisarz Cárdenas wyciągnął rękę po notes.

— Czy ma pan dowód, że podpisy są prawdziwe?

— Mam coś lepszego.

Mateo skinął na kobietę siedzącą w wozie. Była to Rosa Valdés, dawna pisarka z urzędu ziemskiego. Podeszła powoli, trzymając pod pachą księgę oprawioną w zielone płótno.

— To rejestr z dnia, kiedy Guillermo spłacił dług — powiedziała. — Oryginał został ukryty, bo Silvestre kazał go wykreślić.

Barragán roześmiał się krótko.

— Stara kobieta i kaleka chcą odebrać mi wszystko na podstawie kilku kartek?

— Nie — odpowiedziała Rosa. — Na podstawie twojego podpisu.

Podała księgę komisarzowi. Cárdenas porównał wpis z dokumentem na stole. Jego twarz zrobiła się blada.

— Wpłata została odnotowana dwa lata temu, trzy dni przed śmiercią Guillermа.

— To fałszerstwo! — krzyknął Barragán.

— Sam mówiłeś, że Guillermo nie może zaprzeczyć — zauważył Mateo. — Właśnie dlatego tak łatwo było ci go oskarżyć o zaległość.

Tłum zaczął szemrać. Mężczyzna, który jeszcze rano śmiał się z moich butów, spuścił głowę.

Barragán rzucił się ku karabinowi.

— To moja broń!

Stanęłam przed nim.

— Nie. To broń twojego brata.

— Oddaj ją!

— Po strzale na tysiąc metrów.

Julián spojrzał na Barragána, potem na księgę.

— Mówiłeś, że wdowa nie ma żadnych dowodów.

— Zamknij się.

— Mówiłeś też, że nagroda jest tylko pokazem.

Barragán odwrócił się ku niemu z wściekłością.

— Dostałeś zapłatę za trafianie, nie za myślenie.

Julián wyciągnął z kieszeni kartkę.

— A to jest rachunek za moje milczenie. Z góry zapłacony.

Podał ją komisarzowi.

— Jeśli Perla wygra, miałem udawać, że jej karabin był uszkodzony. Barragán kazał mi też pilnować, żeby nikt nie dotknął kolby.

Wtedy zrozumiałam, dlaczego wszyscy tak bali się srebrnej płytki.

Mateo położył dłoń na kolbie.

— W tej broni jest jeszcze coś, Perlo. Guillermo powiedział mi, że schował to tam, zanim zachorował.

Przyłożył mosiężny klucz do niewielkiego otworu pod płytką. Metal kliknął.

Ze środka wysunęła się cienka blaszana kasetka.

Barragán zrobił krok w tył.

Mateo otworzył ją i wyjął list podpisany przez Guillermo. Na końcu widniała lista nazwisk ludzi, którym Barragán odebrał ziemię. Pod nią dopisano jedno zdanie: „Jeśli coś mi się stanie, Perla ma prawo żądać zwrotu całej doliny”.

Czytałam, a litery drżały mi przed oczami.

Nie zdążyłam podnieść głowy, gdy od strony sadu nadbiegł chłopiec z twarzą umazaną sadzą.

— Pani Molino! — krzyknął. — Ludzie Barragána podłożyli ogień przy północnym ogrodzeniu!

Barragán spojrzał na niego i syknął:

— Nikt nie może tam dotrzeć.

W tej chwili zrozumiałam, że zwycięstwo w konkursie nie wystarczy. Jeśli sad spłonie, dokumenty nie będą miały dla mnie żadnego znaczenia. A Barragán jeszcze nie wiedział, że człowiek, którego wysłał do podpalenia mojego domu, trzymał w kieszeni klucz do całej jego fortuny…